Người Êđê với tục chia của cho người chết

Dân tộc Êđê và một số dân tộc khác ở Tây Nguyên vẫn thường quan niệm rằng thế giới bên kia không phải là một thế giới siêu phàm của thần tiên mà là một bản sao của thế giới thực như khi họ còn sống. Người chết cũng cần phải có đầy đủ các vật dụng trong sinh hoạt và sản xuất. Chính vì vậy mà khi có người trong gia đình, dòng tộc mất, họ đều tiến hành phân chia của cải mang ra mồ cho người chết.

Khu mộ tù trưởng Ama Sô

 

Chia của cho người chết là một trong những nét độc đáo của người Êđê. Tài sản chia cho người chết bao gồm cả những đồ vật quý như chiêng, ché, vòng cườm, lục lạc đến các vũ khí, công cụ sản xuất như: lao, kiếm, xà gạt, … và các vật dụng trong đời sống sinh hoạt thường ngày như nồi, tô, chén bát. Số của cải này không quy định về số lượng mà tuỳ thuộc vào sự giàu nghèo của mỗi gia đình mà người chết cũng được chia khác nhau.

Nồi đồng

Những hiện vật sưu tầm và trưng bày tại Bảo tàng Đắk Lắk được phát hiện năm 1986, tại ngôi mộ cổ của tù trưởng Ama Sô ở buôn Adrơng Prŏng, xã Čư Pơng, huyện Krông Bŭk - nơi sinh sống tập trung của đồng bào người Êđê Adham đã phản ánh khá rõ nét về tập tục này.

Nồi đất

Ama Sô tên thật là Y Choang Niê là tù trưởng của cả vùng Čư Pơng rộng lớn. Hồi thế kỷ XIX, gia đình ông rất giàu và có thế lực nổi tiếng trong xã hội người Êđê Adham ở vùng Čư Pơng. Do nhà của ông là nơi trao đổi hàng hóa như: chiêng, ché, vàng…, và các đặc sản thú rừng, bởi vậy ông trở thành người giàu có.

Cồng chiêng

Mộ ông Ama Sô ở buôn Adrơng Prŏng là ngôi mộ nổi tiếng. Tới nay, tuy đã bị sụt ở giữa nhưng nó vẫn như một quả đồi nhỏ, cỏ cây rậm rạp, đứng giữa bát ngát cà phê. Theo tập tục Êđê, tang gia “chia” của cải cho người chết. Vì thế, ở ngôi mộ này có nhiều ché, chiêng, nồi đồng, có cả những bát đĩa sứ Trung Quốc niên đại thế kỷ XV... Dân địa phương kể rằng nhiều người ở của gia đình Ama Sô cũng bị chôn theo ông ta.

Bát đĩa sứ Trung Quốc niên đại thế kỷ XV

Tập tục chia của cho người chết trước đây (vào những năm 80 - 90 của thế kỷ XX) vẫn còn tồn tại trong các cộng đồng cư dân nơi đây. Hiện nay do tác động của cuộc sống hiện đại cùng với sự du nhập của các tôn giáo nên đã gần như mất đi, nó chỉ còn thể hiện một cách hết sức mờ nhạt qua việc người chết được chôn theo những kỷ vật hoặc trang sức mà con cháu mua tặng khi còn sống.

Phòng Truyền thông

 

 

 

 

Danh lam thắng cảnh

Danh lam thắng cảnh

KHÁCH SẠN GẦN BẢO TÀNG

Nhà hàng

Số lượt truy cập

000378740
Hôm nay
Trong tuần
Trong tháng
Tất cả
168
1938
6953
378740